در ساخت و ساز سازه ها و سایر اجزای مربوط به آن ها، استفاده از متریال و اتصالات فولادی (به ویژه در سازه های فولادی) رایج است. در خصوص طراحی و ساخت تاسیسات مکانیکی ساختمان ها، نیز استفاده از اتصالات فولادی کاربردهای ویژه ای دارد. به صورت کلی وظیفه اصلی اتصالات فولادی چه در سازه ها و چه در سیستم های مکانیکی، اتصال اجزا به یک دیگر می باشد.
اتصالات باید به لحاظ مقاومت و شکل پذیری نیز پایداری مناسب و تایید شده ای داشته باشند. در دنیای تأسیسات مکانیکی نیز کوچکترین عضو ها و بخش ها، نقش بسیار مهمی را در سیستم ها ایفا می کنند، اتصالات فولادی نیز ممکن است بخش های کوچکی از طراحی و اجرای سیستم های مکانیکی صنعتی و غیر صنعتی باشند، اما در پایداری و تکمیل کردن سیستم تاسیساتی بسیار حیاتی و مهم هستند
به خاطر داشته باشید در پروژه هایی که با فشار و دمای بالا سر و کار دارند، انتخاب اتصال مناسب نه تنها بر کارایی سیستم تاثیر بسزایی خواهد داشت، بلکه بر ایمنی، دوام و هزینه های نگهداری نیز بسیار موثر است. در این مطلب قصد داریم تا به بررسی انواع اتصالات فولادی و کاربردها بپردازیم. با نیکا صنعت همراه باشید.
اتصالات فولادی چیست؟
اتصالات فولادی تجهیزات خاصی در سیستم های مکانیکی محسوب می شوند که از آن ها برای، تغییر جهت، انشعاب یا مسدود کردن مسیر سیالات در خطوط لوله های آب، نفت؛ گاز و … مورد استفاده قرار می گیرند. این اجزا نقش بسیار مهمی را در صنایع تاسیساتی ایفا می کنند و همان گونه که در بخش مقدمه اذعان شد، در کارایی و تکمیل سیستم نقش مهمی دارند.
اتصالات فولادی از چه جنسی ساخته میشوند؟
یکی از سوالات بسیار مهمی که برای شما عزیزان ایجاد می شود، این است که اتصالات فولادی از چه جنس و متریالی طراحی و ساخته خواهند شد؟ به صورت کلی این قطعات از فولاد کربنی و یا فولاد آلیاژی ساخته می شوند و از مقاومت بالایی برخوردار هستند. انتخاب فولادهای کربنی یا آلیاژی می تواند در تحمل فشار و تنش های مکانیکی و حتی دماهای بالا توسط این قطعات تاثیر بسزایی داشته باشد.
چرا در صنایع از اتصالات فولادی استفاده میشود؟
بسیاری از مهندسان، استفاده از اتصالات فولادی در پروژه های صنعتی، نیمه صنعتی و … را توصیه می کنند زیرا این قطعات استحکام و طول عمر فوق العاده ای دارند و می توانند تضمین کننده کارایی سیستم های مکانیکی در پروژه های مختلف باشند. از این اتصالات معمولا در پروژه های زیر استفاده خواهد شد:
- تمامی پروژه های صنعتی و نیمه صنعتی
- بخش های نفت و گاز
- نیروگاه ها
- پالایشگاه ها
- کارخانه های فولاد
- سیستم های بخار و …
بیشتر بخوانید : سه راهی گاز رده ۸۰
انواع اتصالات فولادی
همان گونه که می دانید، از جمله مهم ترین بخش های لوله کشی و سیستم تاسیسات مکانیکی در پروژه های مختلف، اتصالات آن است که در متصل کردن لوله ها به یک دیگر و همچنین تغییر جهت و انشعاب لوله ها نقش دارند.
نکته بسیار مهمی که باید بدانید، این است که در بسیاری از موارد بهتر است تا جنس لوله با جنس اتصالات به کار رفته یکسان باشد تا بدین ترتیب از احتمال شکستگی و خوردگی آن جلوگیری شود. از سوی دیگر جنس اتصالات به علت حساس بودن باید از مرغوبیت بیشتری نسبت به لوله ها برخوردار باشند.
اتصالات فولادی خود انواع و اقسام مختلفی دارند که هر یک از آن ها کاربردها و مزیت های خاص خود را داشته و برای یک بخش خاص از لوله کشی در پروژه ها استفاده می شود. از جمله انواع اتصالات فولادی می توان به موارد زیر اشاره داشت:
| نوع اتصال فولادی | توضیحات و کاربرد |
|---|---|
| زانویی فولادی | • زانویی فولادی جهت جریان آب را در لولهکشی تعیین مینماید • زانویی در خطوط جریان گاز، مایعات، فرایندهای صنعتی، دارویی و ساختمانی کاربرد دارد |
| سه راهی فولادی | • در پروژههای نفت، گاز، پتروشیمی، تأسیسات ساختمانی و سیستمهای لولهکشی مورد استفاده قرار میگیرد • برای انشعاب گرفتن از خط لوله اصلی در سیستمهای فشار قوی و کمفشار کاربرد دارد |
| تبدیل فولادی | • برای کنترل جریان در یک سیستم لولهکشی مورد استفاده قرار میگیرد • اتصال لولهای است که یک لوله بزرگتر را به یک لوله کوچکتر متصل میکند |
| کپ و مغزی فولادی | • کپ برای مسدود کردن انتهای خطوط لوله استفاده میشود • بر اساس نوع اتصال به لولههای دیگر به دو نوع کپ بلند و کپ کوتاه تقسیم میشود • مغزی برای اتصال دو قطعه مادگی مانند بوشن یا شیرآلات به یکدیگر از طریق جوش ساکت استفاده میشود |
در ادامه به بررسی بیشتر انواع اتصالات فولادی خواهیم پرداخت.
زانویی فولادی چیست؟
یکی از پر کاربردترین و مهم ترین انواع اتصالات فولادی، زانویی فولادی است. این قطعه فلزی به صورت 45 درجه یا 90 درجه خم شده است و در صنایع مختلف کاربرد فراوانی دارد.
زانویی های گازی از فولاد گالوانیزه ساخته می شوند زیرا فولاد گالوانیزه از قدرت جوشکاری بالایی بهره مند می باشد و همچنین در برابر رطوبت از مقاومت بالایی برخوردار است. از جمله نکات بسیار مهمی که درباره زانویی فولادی باید بدانید، به شرح زیر است:
- زانویی یک قطعه فلزی است که به صورت ۴۵ یا ۹۰ درجه خم شده است.
- عمده کاربرد زانویی، تغییر مسیر خط لوله کشی در صنایع کشاورزی و خطوط انتقال آب و گاز می باشد.
- رنگ فولادی در رنگ های مختلف از قبیل نقره ای، خاکستری، سیاه و … در بازار وجود دارد.
- متریال های مختلف زانویی می تواند فولادی، گالوانیزه، استیل، مس و برنج باشد.
سهراهی فولادی چیست؟
یکی دیگر از انواع اتصالات فولادی، سه راهی فولادی می باشد. این نوع اتصالات در صنایع مختلف مانند صنعت نفت و گاز، پتروشیمی، تأسیسات ساختمانی و سیستم های لوله کشی مورد استفاده قرار می گیرد. مهم ترین کاربرد سه راهی فولادی انشعاب گرفتن از خط لوله اصلی در سیستم های فشار قوی و همچنین سیستم های کم فشار می باشد. شایان ذکر است که:
- سه راهی فولادی در دو نوع مانیسمان (بدون درز) و درز دار تولید می گردد.
- این نوع از اتصالات فولادی در ردههای مختلف مانند رده 10، 40 و 80 در بازار موجود است.
- برای فشار بالا، معمولا از سه راه مانیسمان استفاده شود.
بیشتر بخوانید : لوله درزدار چیست؟
تبدیل فولادی چیست؟
تبدیل فولادی، یک نوع از اتصالات فولادی به شمار می آید که قادر است یک لوله بزرگ تر را به یک لوله کوچک تر متصل نماید. از این اتصالات فولادی، برای تغییر سایز لوله در سیستم لوله کشی استفاده می شود. بنا به عبارتی دیگر برای اتصال لوله های با اندازه های مختلف می توان از تبدیل فولادی استفاده کرد.
تبدیل های فولادی معمولا از فولاد کربنی، آلیاژی یا فولاد ضد زنگ و موارد دیگر ساخته شوند. در مقایسه با تبدیل های ساخته شده از فولاد ضد زنگ، تبدیل فولاد کربنی از مقاومت بیشتر در برابر فشار بالا، استحکام بالاتر و مقاومت عالی در برابر سایش برخوردار است.
کپ و مغزی فولادی
یکی دیگر از مهم ترین انواع اتصال فولادی، کپ و مغزی فولادی است. در واقع کپ های فولادی یک اتصال حیاتی در سیستم های لولهکشی صنعتی محسوب می شوند و از آن ها برای مسدود کردن دائمی انتهای خطوط لوله و همچنین مخازن تحت فشار و سایر تجهیزات استفاده میشود. به خاطر داشته باید که کپ های فولادی، با اتصال کامل و یکپارچه، بالاترین سطح ایمنی و مقاومت در برابر نشتی را تضمین خواهند کرد.
مغزی نیز قطعه فلزی است که به ۲ صورت جوشی و رزوه ای طراحی و تولید می شود. از مغزی های رزوه ای بیشتر برای لوله کشی آب و گاز استفاده می کنند و از مغزی های جوشی برای برای خطوط لوله فشار قوی بهره می برند.
کاربرد اتصالات فولادی در صنایع مختلف
اتصالات فولادی در صنایع و پروژه های مختلف کاربردهای فراوانی دارد و به عنوان یکی از مهم ترین انواع اتصالات در سیستم لوله کشی به شمار می آید. از جمله کاربردهای اتصالات فولادی در صنایع مختلف به شرح زیر است:
1) کاربرد در تاسیسات ساختمانی
- طراحی و ساخت سیستم های گرمایشی و سرمایشی ساختمان ها
- تاسیسات بهداشتی آب و فاضلاب
- لوله کشی آب باران
- لوله کشی گاز شهری و انتقال آن به ساختمان ها
- تاسیسات آتش نشانی
- تاسیسات استخر و جکوزی
2) کاربرد در صنعت نفت و گاز
- طراحی و ساخت انواع لوله و خط لوله های نفت و گاز
- تغییر سایز لوله های نفت و گاز
- انتقال ایمن سیالات به سایر نقاط مورد نظر
3) کاربرد در خطوط فشار قوی
- اتصالات فولادی در خطوط فشار قوی پل ارتباطی میان قطعات مختلف در خطوط لوله و تجهیزات صنعتی می باشد
- این اتصالات تضمین کننده ایمنی و کارایی سیستم های صنعتی تحت فشار هستند
- این اتصالات در صنایع مختلف مانند نفت و گاز، پتروشیمی، نیروگاهها و صنایع شیمیایی کاربرد فراوانی دارند.
بیشتر بخوانید : آشنایی با انواع بست لوله
مزایا و معایب اتصالات فولادی
اتصالات فولادی در سیستم لوله کشی و پایپینگ یکی از مهم ترین انواع اتصالات محسوب می شوند. این نوع اتصالات توسط بسیاری از مهندسان توصیه شده و دارای مزیت ها و معایب خاص خود است. در ادامه به بررسی مزایا و معایب اتصالات فولادی می پردازیم.
مزیت های اتصال فولادی:
- در صورت نصب صحیح یک آب بندی دائمی ایجاد می کنند.
- از مقاومت بالا در برابر دما، فشار و ضربه برخوردار هستند
- دقت ابعادی بسیار بالا اتصال کامل و بدون نشتی
- عمر طولانی و مناسب برای پروژه هایی با طول عمر بیش از ۳۰ سال
- سازگاری با انواع لولهها مانند لوله های کربن استیل، گالوانیزه یا آلیاژی
معایب اتصال فولادی:
- مقاومت کم در برابر خوردگی
- وزن بالا
جمع بندی و راهنمای انتخاب اتصالات مناسب
در این مطلب از وب سایت نیکا صنعت سعی کردیم تا به بررسی اتصالات فولادی و انواع آن بپردازیم. برای کسب اطلاعات بیشتر و تهیه انواع اتصالات فولادی، می توانید به وب سایت نیکا صنعت مراجعه کرده و با کارشناسان در خصوص تهیه انواع اتصالات مشورت فرمایید.
سوالات متداول:
۱. اتصالات جوشی چه نوع اتصالاتی هستند؟
این نوع اتصالات به لوله جوش داده می شوند و اتصالی دائمی، بدون نشتی و فوق العاده مقاوم ایجاد می کنند.
۲. اتصال زانویی برای چه کاربردی مورد استفاده قرار می گیرد؟
تغییر جهت جریان سیال
۳. برای تهیه اتصالات فولادی از چه برندهایی خریداری کنیم؟
از برندهایی خرید کنید که گواهی ASME یا DIN معتبر دارند.
ثبت ديدگاه